sahte okey ile okey farkı
Okey joker, sahte okey ise joker değildir. Okey, gösterge hesabıyla bulunan ve istediğin taşın yerine geçen taştır; sahte okey ise okeyin renk ve sayısını taşıyan sıradan bir taş gibi oynanır. Aşağıda farkı örnekler ve ceza hesabıyla gösteriyoruz.
Kısa cevap
| Okey | Sahte okey | |
|---|---|---|
| Adet | 2 (okey yüzlü gerçek taşlar) | 2 (özel işaretli taşlar) |
| Görevi | Joker: her taşın yerine geçer | Okeyin renk ve sayısını taşıyan normal taş |
| Yerine geçebilir mi? | Evet | Hayır |
| 101 okeyde elde kalırsa | 101 ceza | Okeyin sayısı kadar ceza |
| Atmak | 101 ceza (bitiş taşı değilse) | Ceza yok |
Okeyin nasıl bulunduğunu hatırlamak istersen gösterge ve okey hesabı yazısına göz at.
Hangi taş hangisi?
Örnek: gösterge Sarı 7 olsun. Okey Sarı 8’dir.
- Desteteki iki Sarı 8 (üzerinde 8 yazan gerçek taşlar) okeydir; ikisi de jokerdir.
- Üzerinde sayı yerine özel bir işaret bulunan iki taş sahte okeydir. Oyun başında bu taşlar Sarı 8 yüzü alır; ama joker değil, normal birer Sarı 8’dir.
Bu yüzden elinde iki farklı “Sarı 8” varsa biri joker, diğeri normal taş olabilir. Taşlara dikkatle bakmak, elini nasıl diziyorsan ona göre önemlidir.
Dizilimde ne fark yaratır?
Örnek 1: seri
Elinde Sarı 6, Sarı 7 ve bir okey yüzlü taş var; okey Sarı 8.
- Taş gerçek okeyse Sarı 6-7-8 ya da başka bir yere (Sarı 5-6-7) yerleşebilir. Seri geçerlidir ve joker diğer yerlerde de kullanılabilir.
- Taş sahte okeyse yalnızca Sarı 8’dir: Sarı 6-7-8 serisi yine geçerli olur. Yani sahte okey, tam olarak kendi yerine oturduğunda iş görür.
İki durumda da seri 6-7-8 görünür; ama gerçek okeyi sonradan serinin dışına çıkarıp başka bir pere taşıyabilir, sahte okeyi ise çıkaramazsın.
Örnek 2: Sarı 5, Sarı 6 ve okey yüzlü taş
Sarı 5-6 yanında okey yüzlü bir taş (Sarı 8 yüzlü) varsa:
- Gerçek okeyse Sarı 5-6-7 serisini tamamlayabilir (okey 7 yerine geçer).
- Sahte okeyse Sarı 8’dir; Sarı 5-6 ile bir seri oluşturmaz, çünkü 7 eksiktir.
İşte bu, sahte okeyi joker sanan oyuncuların düştüğü tuzaktır.
Çiftte fark
101 okeyde çift, aynı renk ve sayıda iki taştır. Okey her taşla çift olabilir; sahte okey ise yalnızca kendi yüzüyle eşleşir.
- Gerçek okey + Kırmızı 12 → geçerli çift.
- Gerçek okey + sahte okey → geçerli çift (okey her şeyin eşidir).
- Sahte okey + Kırmızı 12 → geçersiz; sahte okey Sarı 8’dir.
- İki sahte okey → geçerli çift: ikisi de Sarı 8’dir.
- İki gerçek okey → birbirine eş sayılmaz: çiftte en az bir gerçek taş gerekir.
Çift açmak için çift açma rehberini okuyabilirsin.
101 okeyde ceza farkı
El sonunda elinde kalan taşların toplamı yazılır. Gerçek okey 101 sayılır; sahte okey ise Sarı 8 yüzlü olduğundan 8 sayılır. Örnek: elinde Kırmızı 3, sahte okey ve gerçek okey kalmış, açmış bir oyuncusun: 3 + 8 + 101 = 112. Aynı elde okeyi bir pere koymuş ya da işlemiş olsaydın 11 yazardı. Bu farkı 101 okey puan hesabı yazısında tabloyla da bulabilirsin.
Bitiş taşı olarak da fark vardır: gerçek okeyi son taş olarak atarak bitirirsen puanın −202 olur ve rakiplerin cezası iki katına çıkar. Sahte okeyle bitirmek normal bitiştir (−101).
Strateji: sahte okeyi nasıl kullanmalı?
- Yüzünün değerini bil. Sahte okey, o elin okeyi kadar sayı taşır. Okey 12 ya da 13 ise sahte okey yüksek bir taştır ve elde kalırsa ceza getirir; okey 2 ise hafiftir.
- Okey yüzlü bir seri taşı olarak düşün. Sarı 8’i bekleyen bir seri ya da per varsa sahte okey tam yerine oturur; böyle bir yer yoksa sahte okey çoğu zaman atılacak taştır.
- Sahte okeyi atmak güvenlidir. Rakipler onu yandan alıp bir serisine koyabilir, ama bu bir joker vermek anlamına gelmez; asıl tehlike gerçek okeyi atmaktır.
- Çifte yardımcı olur. İki sahte okey, ya da bir sahte okey ile Sarı 8 yüzlü gerçek bir taş, çift sayısını artırır; çift açmayı düşünüyorsan değerlidir.
Aynı üç taş, iki ayrı sonuç
Okey Sarı 8 olsun ve elinde iki taşın yanında “Sarı 8 yüzlü” üçüncü bir taş bulunsun. Taşın gerçek okey mi, sahte okey mi olduğu, grubun geçerliliğini belirler:
| İki taş | Üçüncü taş: gerçek okey | Üçüncü taş: sahte okey |
|---|---|---|
| Sarı 6, Sarı 7 | Sarı 6-7-8 geçerli (21 puan) | Sarı 6-7-8 geçerli (21 puan) |
| Sarı 9, Sarı 10 | Sarı 9-10-11 geçerli (30 puan) | Sarı 8-9-10 geçerli (27 puan) |
| Kırmızı 9, Mavi 9 | Üçlü per geçerli (27 puan) | Geçersiz: sahte okey Sarı 8’dir, 9 değil |
| Sarı 4, Sarı 5 | Sarı 4-5-6 geçerli (15 puan) | Geçersiz: Sarı 6 ve 7 eksik |
Tablodaki üçüncü satır en sık yapılan hatadır: sahte okeyi joker sanıp Kırmızı 9 ve Mavi 9’a eklemeye çalışırsan oyun “Geçersiz per” der. İkinci satırda ise sahte okey işine yarar, çünkü Sarı 8 gerçekten serinin başına oturur. Yani sahte okey “her yere olmaz, kendi yüzünün olduğu yere olur”.
Bu hesabı kendi ellerinde denemek için 101 okey puan hesaplayıcı aracını kullanabilirsin.
Sık sorulan sorular
Sahte okey joker midir?
Hayır. Sahte okey, okeyin renk ve sayısını taşıyan normal bir taştır; başka bir taşın yerine geçemez.
Sahte okey gösterge olabilir mi?
Hayır. Oyun, gösterge olarak sahte okey açılmasına izin vermez.
Okeyi ve sahte okeyi birbirinden nasıl ayırırım?
Gerçek masada sahte okeyin üzerinde sayı yerine özel bir işaret bulunur; okeyi ise gösterge hesabıyla bulursun. Oyunmatik’te okey altın parıltılı çerçeve ve yıldız işaretiyle seçilir; sahte okeyin üzerine geldiğinde “joker değildir” açıklaması görünür.
Sahte okeyi atmak ceza yazar mı?
Hayır. 101 okeyde ceza, yalnızca gerçek okeyi bitiş dışında atmak için yazılır.
İki sahte okey aynı pere girebilir mi?
Aynı sette giremezler: ikisi de aynı renk ve sayıdadır, per ise farklı renk ister. Ama biri serinin içinde, diğeri başka bir grupta ya da ikisi bir arada çift olarak kullanılabilir.
Okey hiç elde yoksa sahte okeyin değeri nedir?
Elde yalnızca sahte okey varsa, o elde okeyin yüzünü taşıyan tek “doğal” taş odur. Okey yüzünü bekleyen bir seri ya da per varsa sahte okey tam o boşluğu doldurur; böyle bir yer yoksa elde fazlalık olarak kalır ve atılabilir.